DE EENVOUDIGEN WIJSHEID SCHENKEN

Nieuwe Kerk preek van Ds. Fred Elphick.

Lezingen

 

Er zijn tijden in ons leven dat we verlangen naar eenvoud. De dingen lijken te gecompliceerd te worden. Zou het niet goed zijn als we maar gewoon met ons leven doorgaan en ons geen zorgen zouden maken over alle dingen die onze aandacht opeisen?

Het is hetzelfde als wanneer we proberen vat te krijgen op nieuwe ideeën. Die lijken altijd zo ingewikkeld te zijn. Maar als iemand ons een simpel voorbeeld kan geven, helpt dit zeker.

Zo noemde een natuurkunde leraar een voorbeeld  van de aard van sommige metalen. “Als je een paperclip verbuigt, zei hij, blijft het verbogen”. Dat was om uit te leggen wat kneedbaarheid is. Als je het verbuigt, blijft het verbogen. Eenvoudig!  Maar er kwam natuurlijk meer bij kijken. Het voorbeeld van de verbogen paperclip was een soort deuropening naar het begrip van meer.

We komen hetzelfde tegen in de Bijbel of het Woord van de Heer. Wanneer Hij mensen onderwees, gebruikte Jezus doorgaans alledaagse voorbeelden, die hun bekend waren, zoals een man die een huis bouwde of zaad zaaide, of de hele nacht ging vissen en niets kon vangen. Of het ging over een vrouw die zuurdesem aan het mengen was in een klomp deeg totdat het geheel gezuurd was, of dat zij blij was met haar vrienden toen zij een verloren muntstuk gevonden had. Maar ook nu ging het om meer dan dat, veel meer te ontdekken. Deze eenvoudige voorbeelden brachten de mensen tot inzicht hoe zij moesten leven om naar de hemel te komen.  En zij kunnen hetzelfde doen voor ons.

Maar simpele ideeën kunnen ook misverstaan worden. Zoals juist uit het evangelie van Marcus voorgelezen, hoe twee discipelen van Jezus een simpel idee hadden, dat verkeerd was. Jacobus en Johannes zeiden tot Hem, “Geef ons, dat wij de één aan Uw rechterzijde en de andere aan Uw linkerzijde mogen zitten in Uw heerlijkheid” . Misschien dachten de twee discipelen dat Jezus een almachtige koning zou worden die zou heersen in heerlijkheid. Dus konden zij als trouwe volgelingen, met Hem heersen en rijk en machtig worden?

Dus wat antwoordde Jezus? Hij sprak over drinken uit een beker! “Kunt gij de beker drinken die Ik drink  of met de doop gedoopt worden waarmee Ik gedoopt wordt?”  Wederom, gedoopt worden en uit een beker drinken waren bekende dingen, maar wat betekenden ze?  Wat had dit te maken met een plaats in het koninkrijk van de Heer?

Welnu, we ontdekken in de Geschriften voor de Nieuwe Kerk dat een beker symboliseert wat het bevat. En in dit geval betekent het water  in de beker de waarheid – ware ideeën die ons kunnen leiden naar het koninkrijk der hemelen. En wat gebeurt er wanneer we zulke heldere en reinigende ideeën  indrinken? Zij raken uiteraard het wezen van ons leven.

Vroeger of later vindt er een geestelijke strijd plaats. Het is een strijd tussen wat we zien als de juiste levenswijze en onze zelfzuchtige neigingen. We weten dat we onze naaste behoren lief te hebben, bijvoorbeeld, maar van nature willen we “onze favoriet verzorgen”.  Er is dus een strijd. En door ons door deze beproevende tijden in ons leven heen te slaan – deze verleidingen, zoals ze genoemd worden – worden we geleidelijk wedergeboren of wedergeschapen.

En dit proces van een nieuw persoon worden is gesymboliseerd door de doop. De doop beeldt een reiniging van hart en geest uit. Zoals een douche  je als een nieuw mens kan doen voelen, zo is het met de belofte van de doop nakomen. Het stelt een geleidelijk proces voor, dat een nieuw persoon van je maakt.

In de tijd van de discipelen werden de mensen gedoopt door onderdompeling in de rivier de Jordaan. Zo ook Jezus Zelf. Hij stelde een voorbeeld voor anderen om na te volgen.  De mensen hadden het eenvoudige idee dat de wateren van de Jordaan hun zonden wegwasten. En daarom gebruiken we nu nog steeds het water als een symbool, omdat door het gebruiken van de wateren der waarheid om ons leven te reinigen, worden we als nieuw gemaakt.

En nu het moeilijke gedeelte.

Er is een groot verschil tussen de beker waaruit de Heer dronk en die waaruit wij drinken. Gedurende Zijn leven op aarde overwon de Heer volledig de machten der duisternis en bracht ze onder controle. De beker die wij in ons eigen leven drinken bestaat uit onze strijd tegen de kwade en valse ideeën die in onze eigen geest opkomen.

En er is een reusachtig verschil tussen ons nieuwe mens worden en het Goddelijk worden van Jezus – een Mens die God wordt.

Maar er is een verbinding. En de verbinding is dat doordat de Heer alle gevechten tegen de hel gedurende Zijn leven op aarde won, Hij nu, voor zover wij het kwaad weerstaan, namens ons met oneindige macht tegen onze eigen zelfzuchtige neigingen vecht.

Daarom zei Hij tegen de discipelen: "De beker die Ik drink, zult gij drinken en met de doop waarmede Ik gedoopt wordt, zult gij gedoopt worden". (Mc.10:39)

 

De Heer zei hun dat zij moeilijke tijden zouden doorstaan, maar door Hem getrouw te volgen, zouden zij nieuwe mensen worden.

Maar er kon hun niet zomaar een plaats in de hemel beloofd worden – er zijn geen snelkoppelingen . En dus voegde Hij toe, dat “aan Mijn rechter- of Mijn linkerzijde te zitten, niet aan Mij te geven is, maar dat het voor hen is, voor wie het bereid is”.

Dus ons leven op aarde is om ons voor te bereiden voor het leven in de hemel – al weer een eenvoudig idee. Het is interessant dat kinderen dit kunnen zien, terwijl mensen met veel wereldse kennis dit vaak erg moeilijk vinden. Zij kunnen niet zien hoe gewone mensen engelen kunnen worden na hun leven in de wereld,  nog minder dat zij nog steeds man en vrouw zijn als tevoren, levend in volmaakte geestelijke lichamen die, zoals zij niet weten, tijdens hun leven op aarde gevormd worden. Zo worden zij nieuwe mensen.

We sluiten dit af met dit voorbeeld:

In Ware Christelijke Religie lezen we over een man, die naar anderen toe van een eenvoudig type karakter leek te zijn. Maar hij had in de Heer geloofd als de God van hemel en aarde en had zijn geloof  bevestigd door een paar waarheden, genomen uit het Woord. Hij had volgens deze waarheden geleefd en ze tot deel van zijn leven gemaakt. Er werd gezegd dat toen hij stierf,  hij in de hemel werd opgenomen om bij de engelen daar te zijn. En zie, met al zijn gebleken eenvoud, was hij even wijs als zij! Hij sprak zelfs vele waarheden, die hij voordien geheel niet gekend had! (Zie Ware Christelijke Godsdienst 354).

Geeft dit niet een geheel nieuwe betekenis aan deze woorden in Psalm 19, in onze eerste lezing?:

“De wet van de Heer is volmaakt, zij verkwikt de ziel. De getuigenis van de Heer is betrouwbaar, zij schenkt wijsheid aan de eenvoudige”  (Psalm 19:7)

 

Amen.

 

Fred Elphick, januari 2010.

 

 


(Psalm 19 : 8 – 12) De wet van de Heer is volmaakt, zij verkwikt de ziel; de getuigenis van de Heer is betrouwbaar, zij schenkt wijsheid aan de eenvoudige. De bevelen van de Heer zijn waarachtig, zij verheugen het hart.. Het gebod van de Heer is louter, het verlicht de ogen. De vrees van de Heer is rein, voor immer bestendig; de verordeningen van de Heer zijn waarheid, altegader rechtvaardig. Kostelijker zijn zij dan goud, ja, dan veel fijn goud; en zoeter dan honing, ja, dan honingzeem uit de raat. Ook laat uw knecht zich daardoor ernstig vermanen. In het houden daarvan ligt rijke beloning.

(Marcus  10:35-38)  En Jacobus en Johannes, de zonen van Zebedeüs, kwamen tot Hem en zeiden tot Hem: Meester, wij wilden wel dat Gij ons deed, wat wij U willen vragen. Hij zei tot hen: Wat wilt gij dat Ik u doen zal? Zij zeiden tot Hem: Geef ons, dat wij de één aan Uw rechterzijde en de andere aan Uw linkerzijde mogen zitten in Uw heerlijkheid. Doch Jezus zei tot hen: Gij weet niet wat gij vraagt. Kunt gij de beker drinken, die Ik drink, of met de doop gedoopt worden, waarmee Ik gedoopt wordt? Zij zeiden tot Hem: Wij kunnen het. Jezus zei tot hen: De beker die Ik drink, zult gij drinken en met de doop waarmee Ik gedoopt word, zult gij gedoopt worden, maar het zitten aan Mijn rechterzijde of linkerzijde, staat niet aan Mij te geven, maar het is voor hen, voor wie het bereid is. En toen de tien dit hoorden, begonnen zij het Jacobus en Johannes kwalijk te nemen. En Jezus riep hen tot Zich en zei tot hen: Gij weet dat zij die regeerders der volken heten, heerschappij over hen voeren, en hun rijksgroten oefenen macht over hen.. Zo is het echter onder u niet. Maar wie groot wil worden onder u, zal uw dienaar zijn.; en wie onder u de eerste wil zijn, zal aller slaaf zijn. Want ook de Zoon des mensen is niet gekomen om Zich te laten dienen, maar om te dienen en Zijn leven te geven als losprijs voor velen.”

(Apocalyps Ontvouwd 893.5 [over Marcus. 10:38] “De beker te drinken waaruit de Heer dronk” heeft dezelfde betekenis als het “kruis” namelijk, verzoekingen ondergaan, en “de doop waarmee de Heer werd gedoopt” betekent door verzoekingen wederverwekt (of wedergeboren) te worden. Maar tussen de beker die de Heer dronk  en de beker die zij gaan drinken, is hetzelfde verschil als tussen de verzoekingen van de Heer en de verzoekingen van (gewone) mensen. De verzoekingen van de Heer waren uiterst zwaar en tegen alle hellen; want de Heer bracht alle hellen onder controle door middel van de verzoekingen die Hij Zich toeliet; maar de verzoekingen van mensen zijn tegen kwade en valse dingen die vanuit de hellen bij hen zijn, en hierin vecht de Heer en niet de persoon zelf, behalve tegen zekere pijnlijke gevoelens. Er is een soortgelijk verschil tussen de doop waarmee de Heer gedoopt werd en de doop waarmee mensen gedoopt worden, al er is tussen verheerlijking en wedergeboorte. Door middel van verzoekingen verheerlijkte de Heer Zij Menselijke (maakte het Goddelijk) door Zijn eigen kracht, maar mensen  worden wedergeboren, niet uit eigen kracht maar door de Heer; want “doop” betekent door verzoekingen wedergeboren te worden, maar de doop van de Heer betekent de verheerlijking (Goddelijk maken) van Zijn Menselijke door verzoekingen.