Wat wordt de geestelijke mens genoemd ?

 

Een beeld van God.

 

49 Hemelse Verborgenheden (gedeeltelijk):

In de oudste Kerk, met wie de Heer van mond tot mond sprak, verscheen de Heer als mens. Hierover zouden vele dingen vermeld kunnen worden, maar de tijd daarvoor is nog niet gekomen. Daarom noemden zij niemand mens dan Hem, en hetgeen van Hem was, maar niet zichzelf, dan alleen die dingen waarvan zij innerlijk voelden van de Heer te hebben, zoals al het goede van de liefde, en het ware van het geloof. Van deze dingen zeiden zei: zij zijn van de Mens, want zij zijn van de Heer. Daarom wordt bij de Profeten in de hoogste zin door Mens en door Zoon des Mensen de Heer verstaan, en in de innerlijke zin wijsheid en inzicht, dus eenieder die wedergeboren is.

50 Hemelse Verborgenheden.

Wat de Oudste Kerk verstond onder ‘beeld van de Heer’, bevat meer dan gezegd kan worden. De mens weet geheel niet dat hij van de Heer wordt geleid door engelen en geesten, en dat bij ieder mens tenminste twee geesten en twee engelen zijn. Door de geesten vindt de gemeenschap plaats van de mens met de wereld van de geesten, en door de engelen met de hemel. Zonder deze gemeenschap van de mens door de geesten met de wereld der geesten, en door de engelen met de hemel, en zo dus door de hemel met de Heer, zou hij geenszins kunnen leven. Zijn leven hangt geheel en al af van deze verbinding; indien de geesten en engelen zich zouden terugtrekken, zou hij terstond te gronde gaan. Zolang de mens niet is wedergeboren, wordt hij op geheel andere wijze geleid dan wanneer hij is wedergeboren. Wanneer hij niet wedergeboren is, zijn boze geesten bij hem, die hem dermate beheersen, dat de engelen, hoewel zij bij hem zijn, nauwelijks iets kunnen uitrichten. Zij kunnen hem alleen leiden, opdat hij zich niet in het uiterste kwaad stort, en hem buigen tot iets dat enigermate goed is, en wel tot het goede door middel van zijn eigen begeerten en tot het ware door de drogbeelden van zijn zinnen. Zo heeft hij dan door de geesten die bij hem zijn, gemeenschap met de wereld van de geesten, maar niet zo met de hemel, omdat de boze geesten heersen, en de engelen slechts afwenden. Maar wanneer hij is wedergeboren, dan heersen de engelen en geven hem al het goede en al het ware in, en tevens een afgrijzen en vrees voor het boze en valse. De engelen leiden wel, maar alleen als dienaren, want het is enig en alleen de Heer, die de mens door engelen en geesten regeert; en omdat dit geschiedt door de dienende bijstand van de engelen, wordt hier eerst in het meervoud gezegd: ‘Laat ons mensen maken naar ons beeld’. Maar omdat Hij alleen alles regeert en bestelt, wordt in het volgende vers in het enkelvoud gezegd: ‘God schiep hem naar Zijn beeld’. Hetgeen de Heer ook duidelijk zegt bij Jesaja: "Alzo zegt Jehovah, uw Verlosser, en Die u geformeerd heeft van de moederschoot af: Ik ben Jehovah, Die alles doe, Die de hemelen uitbreidt, Ik alleen, Die de aarde uitspan door Mij zelf" (Jesaja 44:24). De engelen zelf erkennen ook, dat niet de minste macht bij hen is, maar dat zij uit de Heer alleen handelen.

 51 Hemelse Verborgenheden.

Wat het beeld betreft: ‘beeld’ is niet ‘gelijkenis’, maar het is naar de gelijkenis, waarom er gezegd wordt: laat ons de mens maken in ons beeld, naar onze gelijkenis. De geestelijke mens is een beeld, maar de hemelse mens is een gelijkenis of een evenbeeld. In dit hoofdstuk wordt over de geestelijke mens gehandeld, in het volgende over de hemelse mens. De geestelijke mens, die een beeld is, wordt door de Heer een kind van het licht genoemd, zoals bij Johannes: "Die in de duisternis wandelt, weet niet, waar hij heengaat. Terwijl gij het licht hebt, gelooft in het licht, opdat gij kinderen van het licht moogt zijn" , (12:35,36). Hij wordt ook vriend genoemd: "Gij zijt Mijne vrienden, zo gij doet al wat Ik u gebied", (Johannes 15:14,15). Maar de hemelse mens, die een gelijkenis is, wordt een Zoon Gods genoemd, zoals bij Johannes: "Maar zovelen Hem aangenomen hebben, dien heeft Hij macht gegeven zonen Gods te worden, die in Zijn naam geloven, welke niet uit de bloede, noch uit de wil van het vlees, noch uit de wil van de man, maar uit God geboren zijn" (1:12,13).

52 Hemelse Verborgenheden.

Zolang de mens geestelijk is, schrijdt de heerschappij bij hem van de uiterlijke mens naar de innerlijke voort, zoals hier gezegd wordt: "Zij zullen heerschappij voeren over de vissen der zee, en over de gehele aarde, en over al het kruipend gedierte, dat op de aarde kruipt". Maar wanneer hij hemels wordt, en uit liefde het goede doet, dan schrijdt de heerschappij voort van de innerlijke mens naar de uiterlijke, zoals de Heer bij David Zichzelf beschrijft, en aldus tevens de hemelse mens die Zijn gelijkenis is: "Gij doet Hem heersen over de werken Uwer handen; Gij hebt alles onder Zijn voeten gezet, schapen en ossen, alle die, ook mede de beesten des velds, de vogel der hemelen, en de vissen der zee, hetgeen de paden der zeeën doorwandelt", (Psalm 8:7,8,9). Daarom worden hier eerst de beesten opgenoemd, vervolgens de vogel, dan de vissen der zee, want de hemelse mens schrijdt voort uit de liefde die van de wil is; anders echter bij de geestelijke mens, bij wie de vissen en de vogels voorafgaan, welke betrekking hebben op het verstand, dat van het geloof is, en de beesten volgen.

 53 Hemelse Verborgenheden.

"En God schiep de mens in Zijn beeld, in het beeld Gods schiep Hij hem", (Genesis 1:27). Dat hier tweemaal beeld gezegd wordt, komt daarvandaan dat geloof - wat een zaak van het verstand is - Zijn beeld wordt genoemd, maar liefde, die een zaak van de wil is, het beeld Gods; en in de geestelijke mens volgt de liefde op het geloof, maar in de hemelse mens gaat zij aan het geloof vooraf.

 

bron: Emanuel Swedenborg